29/10/2023
ကားတုန်ခါမှု ပြဿနာများဘာကြောင့်ဖြစ်တာလဲ❓
========================
ကားမောင်း၍ ခရီးသွားနေစဉ် သင့်ကားမှ ထူးခြားသောအသံနှင့် တုန်ခါမှုများ ဖြစ်တတ်သည်။ တုန်ခါမှုများသည် ယာဉ်မောင်းသူကို စိတ်အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေပြီး အန္တရာယ်ဖြစ်လာနိုင်သလားဆိုသော စိုးရိမ်ပူပန်မှုများနှင့် ကြောက်ရွံ့ခြင်းကိုဖြစ်စေသည်။
ပုံမှန် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်းများကို ဆောင်ရွက်ရန် အားနည်းသော မော်တော်ယာဉ်များတွင် ရုတ်တရက် တုန်ခါမှု အသံများ ထွက်ပေါ် လာပါက ယာဉ်မောင်းသူများ စိုးရိမ်ထိတ်လန့်တတ်သည်။
တုန်ခါမှုသည် မည်သည့်နေရာ အစိတ်အပိုင်း မှလာသည်၊ ဘာကြောင့်ဖြစ်သည်ကို ရောဂါဇစ်မြစ်ရှာဖွေရသည်။ ဖြစ်ပွားရသော အကြောင်းတရားများကို ရှာဖွေသိရှိမှ တုန်ခါမှု ပြဿနာကို ကုစားနိုင်မည်။
ကားတစ်စီးတွင် တုန်ခါမှု (Vibration) ဖြစ်စေနိုင်သော နေရာ အစိတ်အပိုင်းများမှာ-
(၁) အင်ဂျင်
(၂) ဝင်ရိုးတန်း
(၃) ဂျွိုင်းရှပ်
(၄) ဘရိတ်
(၅) ဘီးခွေ
(၆) တာယာ တို့ဖြစ်သည်။
(၁) အင်ဂျင်တုန်ခါမှု ပြဿနာ
ဓာတ်ဆီအင်ဂျင်တစ်လုံးတွင် လေ၊ လောင်စာဆီ၊ မီးပေးစနစ် အားလုံးညီညွတ်မျှတနေလျှင် အင်ဂျင်လည်ပတ်မှု မှန်ကန်ချောမွေ့ နေမည်။ လီဗာနင်းလျှင် နင်းသလောက် အင်ဂျင်ဆွဲနိုင်ပြီး အင်ဂျင် စွမ်းဆောင်မှု ကောင်းသဖြင့် လမ်းအခြေ အနေ အမျိုးမျိုးတွင် အကောင်းဆုံး မောင်းနှင်နိုင်သည်။ လေ၊ လောင်စာဆီ၊ မီးပေးစနစ်
(၃) မျိုးထဲမှ တစ်ခုခုချွတ်ယွင်း အားနည်းလျှင် အင်ဂျင်လည်ပတ်မှု
ပုံမှန် မဟုတ်တော့တဲ့ တုန်ခါမှုဖြစ်တတ်သည်။ လီဗာနင်းလျှင် ဆတ်ခနဲ၊ သိမ့်ခနဲ တစ်ချက်တစ်ချက် တုန်ခါသွားမည်။ Highway တွင် အမြန်နှုန်း Speed တင်မောင်း၍မရဘဲ အင်ဂျင် မဆွဲနိုင်ဖြစ်မည်။ ကားစက် စတင်နိုးချိန်တွင် ကောင်းနေသော်လည်း ကြာကြာမောင်းလျှင် အင်ဂျင်တုန်ခါလာမည်။ ထိုလက္ခဏာများသည် အင်ဂျင်မှုမမှန်သော လက္ခဏာဖြစ်သည်။ ဆီစစ်ဘူး ပိတ်နေသလား၊ ဆီထဲမှာ ရေပါနေ သလား စစ်ဆေးပါ။ အင်ဂျင်ဆီငတ်လျှင် ဆွဲအားရုန်းအား မကောင်းပါ။ ထို့အတူ Air Cleaner လေစစ်တွင် ဖုန်များ၊ အမှိုက်များ ပိတ်နေ့ဆိုပါက အင်ဂျင်လေဆွဲသလောက် မရနိုင်ပါ။ လေပိတ်ခြင်းသည် အောက်ဆီဂျင် O2 ငတ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အောက်ဆီဂျင်နှင့် လောင်စာဆီ အချိုးကျမှန် ကန်စွာရောစပ်မှ အကောင်းဆုံး ပေါက်ကွဲလောင်ကျွမ်းမှု ရရှိနိုင် မည်ဖြစ်သည်။ ဓာတ်ဆီကားများတွင်မီးပေးခြင်း (Ignition) မှန်ဖို့ အရေးကြီးသည်။ Spark Plug ကောင်းရမည်။ ပလပ်ဝါ ယာကြိုး နှင့် မီးကွိုင်ကောင်းရမည်။ ပလပ်မှ မီးပွား (Spark) အထွက်ကောင်း / မကောင်း စစ်ဆေးပါ။ ပလပ် မကောင်းလျှင် အသစ်လဲ ပေးပါ။
(၂) Axle ဝင်ရိုးပြဿနာ
လမ်းကြမ်း၊ ချိုင့်ခွက်များသော နေရာတွင် အရှိန်ပြင်းမောင်းမိပါက လမ်းအဆောင့်ဒဏ်များကြောင့် ဝင်ရိုးကောက် သွားတတ်သည်။ မသိမသာ ကောက်နေသော ဝင်ရိုးသည် မြန်နှုန်းမြှင့်မောင်းနှင်ပါက တုန်ခါမှုဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ဝင်ရိုးလိမ်ကောက်ခြင်း သေချာစေရန် ဂျိူက်ထောက်ပြီး ဘီးကြွစေလျက် ကားဘီးကို လှည့်ကြည့်ပါ။ ကားဘီး အရှိန်ရလာလျှင် ဘီးခါရမ်းပြီး တုန်ခါလာမည်။ ဒူးဆစ်နှင့် ဆက်သွယ် ထားသော ကားများတွင် ဒူးဆစ်သဲကာများပေါက်ပြဲပြီး ဒူးဆစ်ဆီ (အမဲဆီ) များ ယိုစိမ့်ထွက်တတ်သည်။ ဒူးဆစ်ဆီမရှိဘဲ သဲများ၊ ရွှံနွံ့များဝင်ရောက်ကာ ဒူးဆစ် ပျက်စီးတတ်သည်။ ဒူးဆစ်ဘောလ်များ ပျက်စီး ပွန်းစား၍ ချောင်သွားတတ်သည်။ ပွန်းစား၍ ချောင်နေသော ဝင်ရိုးသည် မြန်နှုန်းမြှင့် လည်ပတ်ချိန်တွင် တုန်ခါမှု ရှိ/ မရှိ ဂျိုက်ထောက်ပြီးစစ်ဆေးပါ။ ဒူးဆစ်စားပြီး ချောင်နေလျှင် အသစ်လဲပေးပါ။ အမဲဆီများ အသစ်ထည့်ပါ။
(၃) ဂျွိုင်းရှပ် တုန်ခါမှု ပြဿနာ
နောက်ဆွဲကားများတွင် ဂီယာဘောက်စ်အထွက်မှ နောက်ဝင်ရိုး
တန်းသို့ ဂျွိုင်းရှပ်နှင့် ဆက်သွယ်ထားသည်။ ဂျွိုင်းရှပ် တွင် ဂျွိုင်းဘော်လ် (ခေါ်) ယူနီဖာဆယ် ဂျွိုင်းအဆစ် (၃) ခုမှ (၅) ခုအထိရှိတတ်သည်။ ဂျွိုင်းဘောလ်များ အမဲဆီငတ်ပြီး စား၍ချောင်သွားတတ်သည်။ ဂျွိုင်းဆက်ဖလန်းပြားကို ဂျွိုင်းနတ်များနှင့် ဖမ်းထားသည်။ ဂျွိုင်းနတ်များ ချောင်နေလျှင် မြည် သံထွက်သည်။ ခါးဆွဲဘောလ်အထိုင်နှင့် ရာဘာမောင်းထိန်းများ စားသွားပါက ဂျွိုင်းရှပ်လည်လျှင် ခါရမ်းပြီး အသံမြည် တတ်သည်။ ဂျွိုင်းမှ အသံထွက်လျှင် ဂျွိုင်းနတ်၊ ဂျွိုင်း ဘောလ်နှင့် ခါးဆွဲဘောလ်များကို စစ်ဆေးပါ။
(၄) ဘရိတ်ပြဿနာ
ဒစ်ဘရိတ်များတွင် ဘရိတ်ငြိပြီး အပူလွန်ကဲကာ ဘရိတ် Rotor လိမ်ကောက်သွားတတ်သည်။ ဘရိတ်နင်း လိုက်လျှင် လိမ်နေသော Rotor ကြောင့် တုန်ခါမှုသည် Caliper နှင့် Brake pad အပြားများကို လာ၍ တိုးသည်။ ဘရိတ်ကျွမ်းကျင်သူများကိုပြသ၍ ဘရိတ်မှ တုန်ခါမှုအသံထွက်ခြင်းကိုစစ်ဆေးပါ။ ဒရမ်ဘရိတ်သုံးသော ကားများ တွင် ကြာလာလျှင် ဒရမ်အတွင်းပိုင်းမျက်နှာပြင်များ မညီမညာဖြစ် တတ်သည်။ မညီညာသော ဘရိတ်ဒရမ်ပေါ်သို့ ဘရိတ်ရှူးခြမ်းများနှင့် ပွတ်တိုက်ပါက တုန်ခါမှုဖြစ်ပေါ်သည်။ ဘရိတ်ဒရမ်အတွင်းပိုင်းကို စစ်ဆေး၍ လိုအပ်ပါက တွင်ခုံတွင် စက်ခုတ်စားပေးရမည်ဖြစ်သည်။
(၅) ကားဘီးပြဿနာ
ဒစ်ဝှီးဘဲဥလိုက်ခြင်း၊ လိမ်ဖည်နေခြင်းများရှိပါက ကားဘီးတုန်ခါမှုဖြစ် တတ်သည်။ ဒီဝှီးအလိုင်းမင့်အောက်နေခြင်း၊ လိမ်ဖည်နေခြင်းကို စက်ပေါ်တင်၍ စစ်ဆေးနိုင်သည်။ ပြန်လည်ပြုပြင်၍ရနိုင်သော ဒစ်ဝှီးခွေများကို သုံးသင့်သော်လည်း ပြုပြင်၍မရသော လိမ်ဖည်နေသော ဒစ်ဝှီးခွေများကို အစားထိုးလဲလှယ်ပေးသည်။ ဘီး Hub Ball ကြောင့် လည်း ဘီးခါတတ်သည်။ Hub Ball စားနေခြင်း၊ ချောင်နေခြင်း၊ အလွတ်ကစားနေခြင်း ရှိ/မရှိစစ်ဆေးပါ။ Hub Ball များကို ဖြုတ်၍ စစ်ဆေးပါ။ အခြေအနေမကောင်းသော Hub Ball များကို အသစ် လဲပေးပါ။ လမ်းခရီးတွင် Hub Ball ကြွေ၍ မောင်းမရတော့ပါက များစွာဒုက္ခရောက်ရပါသည်။ ကားရှေ့ဘီး တုန်ခါမှုဖြစ်စေသော အခြားအကြောင်းတရားမှာ တိုက်ရော့၊ ဘောလ်ဂျွိုင်း၊ ကားအောက်ပိုင်း ပစ္စည်းများ ချောင်နေခြင်း၊ ကင်းပင်စားပြီး ကင်းပင် ဘွတ်ချောင်နေခြင်း များကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။ တိုက်ရော့ဘောလ်ဂျွိုင်းများကို ချောင်/မချောင် စစ်ဆေးပါ။ ထိန်းချုပ်တန်းများမှ ရာဘာဘွတ်များ ချောင်/ မချောင် စစ်ဆေးပါ။ မကောင်းလျှင် အစားထိုးလဲလှယ်ပါ။ Butterfly ဘွတ်များ စားနေပါက အသံထွက်သည်။ ဘွတ်များအားလုံး စစ်ဆေး၍ အသစ်လဲပါ။ ရှေ့ဘီး၊ နောက်ဘီး အလိုင်းမင့်ပြန်ချိန်ပါ။ ကားရှေ့ဘီးများ တုန်ခါမှုသည် စတီယာရင် အဆက်များမှတစ်ဆင့် စတီယာရင်ခွေသို့ လာ၍တိုးတက်သည်။ စတီယာရင်အဆက်များနှင့် တိုက်ရော့၊ ဘောလ်ဂျွိင်းများ အမဲဆီထိုးပေးပါ။ တင်းကျပ်နေပါစေ။
စတီယာရင်၊ ဂီယာဘောက်စ် အလွတ်ကစားမှု သည် ရှိသင့်သ လောက်သာ ရှိသင့်သည်။ အလွတ်ကစားမှုများလျှင် မြန်နှုန်းမြင့် ကားမောင်းပါက စတီယာရင်တုန်ခါတတ်သည်။ စတီယာရင် ဂီယာဘောက်စ်တွင် ဂီယာဝိုင် စစ်ဆေးပါ။ အထိုင် နတ်များ ချောင်/မချောင် စစ်ဆေးပါ။ စတီယာရင်ကော်လံ ဖလန်းအဆက်နေရာမှ ကွန်ပလိန်းနတ်များ ချောင်/မချောင် စစ်ဆေးပါ။ကားရှေ့ဘီး တုန်ခါမှုများသည် ဘီးအလိုင်မင့် တာယာ၊ Hub Ball၊ တိုက်ရော့ဘော ဂျွိုင်း၊ စတီယာရင် စသော အချက်များစွာနှင့် သက်ဆိုင်နေပါသည်။
(၆) တာယာပြဿနာ
တာယာကြောင့်လည်း တုန်ခါမှုမြည်သံ ထွက်နိုင်သည်။ အချို့သော စတီးတာယာများသည် လိမ်ဖည်နေ တတ်သည်။ လိမ်ဖည်နေသော တာယာသည် Speed မြန်လာပါက တုန်ခါမှုဖြစ်စေသသည်။ တာယာ Balance အောက် နေပါက တာယာတုန်ခါမှုဖြစ်တတ်သည်။ တာယာ Balance ညီညာမှု ရှိ/မရှိ Balancing စက်ပေါ်တွင် တင်၍ ချိန်ပေးပါ။
အချို့တာယာများသည် ပန်းသားပွန်းစားမှု မညီမညာဖြစ်လာလျှင် တုန်ခါတတ်သည်။ အချို့ဘဲဥလိုက်နေသော တာယာများသည်လည်း မြန်နှုန်းမြင့်မောင်းလျှင် တုန်ခါတတ်သည်။ တာယာများကို ရှေ့/နောက်/ဘယ်/ညာ လှည့်သုံးပေး ပါ။ တာယာလေပေါင် ဖိအားမှန်ပါစေ။ တာယာတပ်ဆင်လျှင် ဒစ်ဝှီးခွေနှင့် တာယာအထိုင်ကျမှန်ကန်ပါစေ။ တာယာဖြုတ် တပ်လျှင် ဖြုတ်-တပ်စက် (Tire Changer) နှင့် တပ်ဆင်ပါ။ တာယာဘီးများကို အလိုင်းမင့် ပုံမှန်ချိန်ပါ။ တာယာလဲလျှင် ပန်းအမျိုးအစားတူ အစုံလိုက်လဲပါ။ အချို့တာယာများသည် စက်ရုံမှ ထုတ်လုပ်စဉ် အချိန်ကပင် အရည်အသွေး ချွတ်ယွင်း ချက်ရှိတတ်သည်။ တာယာအသစ်လည်း Balance ချိန်ပေးဖို့ လိုပါသည်။
မော်တော်ယာဉ် တစ်စီးတွင် ဖြစ်တတ်သောတုန်ခါမှု ပြဿနာ (၆) မျိုးကို တင်ပြခဲ့ပါသည်။ အချို့သော ပြဿနာ များသည် အရေးမကြီးသော် လည်း ကြာကြာထားလျှင် ပိုမိုပျက်စီးစေသော လမ်းကြောင်းပေါ်သို့ ဦးတည်သွားနေ တတ် သည်။ ကားတစ်စီးသည် ပုံမှန်အနေအထား အခြေအနေတွင်သာ အလုပ်ခိုင်းသင့်သည်။ မူမမှန်သော တုန်ခါမှုများသည် ချွတ်ယွင်းချက်အပြစ်ရှိသော လက္ခဏာများသာဖြစ်သည်။
Credit...