26/10/2025
Trong tháng 10/2025, các Hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như EVFTA (Hiệp định Thương mại Tự do giữa Việt Nam và Liên minh Châu Âu) và CPTPP (Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương) tiếp tục có những tác động sâu rộng đến ngành kinh tế biển của Việt Nam, mở ra cả cơ hội và thách thức.
Cơ hội:
Thúc đẩy xuất khẩu thủy sản: Miễn giảm thuế quan theo EVFTA và CPTPP tạo lợi thế cạnh tranh lớn cho các sản phẩm thủy sản của Việt Nam như tôm, cá tra, mực, bạch tuộc vào thị trường EU, Nhật Bản, Canada, Úc. Điều này khuyến khích các doanh nghiệp đẩy mạnh sản xuất và xuất khẩu, đặc biệt vào cuối năm khi nhu cầu tiêu thụ tăng cao. Từ khoảng 05/10/2025, nhiều doanh nghiệp có thể tăng cường đơn hàng để chuẩn bị cho mùa lễ hội cuối năm.
Thu hút đầu tư vào kinh tế biển: Các hiệp định này giúp Việt Nam thu hút đầu tư nước ngoài vào các lĩnh vực như nuôi trồng, chế biến thủy sản công nghệ cao, phát triển cảng biển logistics, du lịch biển. Các nhà đầu tư nước ngoài tìm kiếm môi trường kinh doanh ổn định và cơ hội tiếp cận thị trường rộng lớn.
Nâng cao tiêu chuẩn và chất lượng: Để đáp ứng các yêu cầu khắt khe về vệ sinh an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, và môi trường từ các thị trường đối tác, các doanh nghiệp biển Việt Nam buộc phải nâng cao tiêu chuẩn sản xuất, áp dụng công nghệ hiện đại và thực hành bền vững. Điều này góp phần nâng tầm giá trị sản phẩm và hình ảnh quốc gia.
Đa dạng hóa thị trường: Giúp Việt Nam giảm sự phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống, mở rộng cơ hội tiếp cận các thị trường mới và tiềm năng.
Thách thức:
Yêu cầu về nguồn gốc và chất lượng: Các thị trường đối tác có những quy định nghiêm ngặt về nguồn gốc xuất xứ (ví dụ: quy tắc xuất xứ tích lũy), tiêu chuẩn kỹ thuật, vệ sinh an toàn thực phẩm và các vấn đề về lao động, môi trường. Việc đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn này đòi hỏi sự đầu tư lớn và thay đổi toàn diện trong quy trình sản xuất.
Cạnh tranh gay gắt: Việc mở cửa thị trường cũng đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp Việt Nam phải đối mặt với sự cạnh tranh lớn hơn từ các sản phẩm của các nước thành viên khác trong EVFTA và CPTPP, vốn có lợi thế về công nghệ, thương hiệu hoặc quy mô sản xuất.
Vấn đề IUU: Thẻ vàng của EU đối với thủy sản Việt Nam liên quan đến chống khai thác IUU vẫn là một thách thức lớn. Nếu không sớm được tháo gỡ, sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến xuất khẩu thủy sản sang EU, bất kể các ưu đãi thuế quan của EVFTA. Tháng 10/2025 có thể là giai đoạn tiếp tục có các đoàn kiểm tra hoặc báo cáo tiến độ về vấn đề này.
Để tận dụng tối đa cơ hội và vượt qua thách thức, các doanh nghiệp kinh tế biển Việt Nam cần chủ động nắm vững thông tin về các hiệp định, đầu tư nâng cao chất lượng sản phẩm và quy trình sản xuất, tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về môi trường và lao động, và tăng cường liên kết chuỗi giá trị.
Ngoài ra, vào khoảng 18/10/2025, Bộ Công Thương và các cơ quan liên quan có thể tổ chức các buổi tập huấn hoặc hội nghị để phổ biến sâu hơn về cách tận dụng các hiệp định này cho ngành kinh tế biển.
Thitruongtaichinh.Com
